Η διπλωματία αποτελεί έναν από τους πιο γοητευτικούς, αλλά και απαιτητικούς κλάδους παγκοσμίως. Σε έναν κόσμο που μεταβάλλεται διαρκώς, το επάγγελμα του διπλωμάτη βρίσκεται στην «πρώτη γραμμή» των διεθνών σχέσεων, αφού ο εν λόγω επαγγελματίας εκπροσωπεί τα συμφέροντα της χώρας του και προάγει την ειρήνη και τη συνεργασία μεταξύ των εθνών.
Αν αναρωτιέσαι πώς μπορείς να ακολουθήσεις αυτή τη σταδιοδρομία, τι περιλαμβάνει η καθημερινότητά της και ποιος είναι ο μισθός ενός διπλωμάτη, σου έχουμε όλες τις απαντήσεις.
Τι είναι ο διπλωμάτης;
Με τον όρο διπλωμάτης αναφερόμαστε στον κρατικό λειτουργό, μέλος του Διπλωματικού Κλάδου του Υπουργείου Εξωτερικών, ο οποίος είναι επιφορτισμένος με την άσκηση της εξωτερικής πολιτικής μιας χώρας. Δεν πρόκειται απλώς για έναν υπάλληλο γραφείου, αλλά για έναν διαπιστευμένο εκπρόσωπο του κράτους, ο οποίος δρα ως γέφυρα επικοινωνίας με ξένες κυβερνήσεις και διεθνείς οργανισμούς.
Η είσοδος στο σώμα αποτελεί πρόκληση για λίγους, καθώς γίνεται αποκλειστικά μέσω του ετήσιου διαγωνισμού της Διπλωματικής Ακαδημίας. Πρόκειται για μια εξαιρετικά απαιτητική διαδικασία που δοκιμάζει το εύρος των γνώσεων των υποψηφίων στις διεθνείς σχέσεις, το δίκαιο και τις ξένες γλώσσες. Μετά την επιτυχία, η σταδιοδρομία ξεκινά από τον βαθμό του Ακολούθου Πρεσβείας και εξελίσσεται μέσα από μια αυστηρή ιεραρχία, που μπορεί να φτάσει μέχρι την κορυφαία βαθμίδα του Πρέσβη.
Τι πραγματικά σημαίνει να είσαι διπλωμάτης;
Το να είσαι διπλωμάτης σημαίνει να υιοθετείς έναν συγκεκριμένο τρόπο ζωής. Είναι ένα επάγγελμα που απαιτεί προσαρμοστικότητα, καθώς η μετάθεση σε διαφορετικές χώρες κάθε λίγα χρόνια είναι ο κανόνας και όχι η εξαίρεση.
Πέρα από την επίσημη εικόνα των δεξιώσεων και των διεθνών διασκέψεων, η ουσία της διπλωματίας κρύβεται στη συνεχή ανάλυση πολιτικών δεδομένων, στη διαχείριση κρίσεων και στην οικοδόμηση σχέσεων εμπιστοσύνης. Ο διπλωμάτης καλείται να προασπιστεί την εθνική κυριαρχία και τα συμφέροντα της πατρίδας του, συχνά κάτω από συνθήκες πίεσης ή σε περιβάλλοντα με εντελώς διαφορετική κουλτούρα.
Ποια είναι τα καθήκοντα και οι αρμοδιότητες ενός διπλωμάτη;
Τι κάνει όμως ένας διπλωμάτης; Η απάντηση ποικίλλει, καθώς οι αρμοδιότητες του είναι πολυδιάστατες και μεταβάλλονται ανάλογα με το πόστο στο οποίο υπηρετεί (Πρεσβεία, Προξενείο ή Μόνιμη Αντιπροσωπεία). Οι βασικότερες περιλαμβάνουν:
- Εκπροσώπηση: Συμμετοχή σε διεθνείς οργανισμούς (π.χ. ΟΗΕ, ΕΕ) και διμερείς συναντήσεις.
- Διαπραγμάτευση: Σύνταξη και διαπραγμάτευση διεθνών συνθηκών, εμπορικών συμφωνιών και συμφώνων συνεργασίας.
- Προστασία Πολιτών: Παροχή συνδρομής σε πολίτες της χώρας του που βρίσκονται στο εξωτερικό (μέσω των προξενικών αρχών).
- Συλλογή Πληροφοριών & Δημιουργία Αναφορών: Παρακολούθηση των πολιτικών, οικονομικών και κοινωνικών εξελίξεων στη χώρα υποδοχής και σύνταξη αναλυτικών εκθέσεων προς το Υπουργείο Εξωτερικών.
- Προώθηση Εθνικής Εικόνας: Ενίσχυση του soft power (ήπια ισχύς) της χώρας μέσα από πολιτιστικές και οικονομικές δράσεις.
Ποιες είναι οι δεξιότητες που πρέπει να έχει ο διπλωμάτης;
Για να πετύχει κάποιος στον χώρο της διπλωματίας, το ακαδημαϊκό υπόβαθρο είναι μόνο η αρχή και είναι καλό να συνοδεύεται από συγκεκριμένα soft skills:
- Γλωσσομάθεια: Η άριστη γνώση της Αγγλικής και της Γαλλικής είναι εκ των ων ουκ άνευ, ενώ η γνώση επιπλέον γλωσσών (π.χ. Αραβικά, Κινέζικα, Ρωσικά) θεωρείται τεράστιο πλεονέκτημα.
- Διαπραγματευτική Ικανότητα: Η τέχνη του συμβιβασμού χωρίς την υποχώρηση σε βασικές αρχές.
- Συναισθηματική Νοημοσύνη και Διαπολιτισμική Κατανόηση: Σεβασμός στη διαφορετικότητα και ικανότητα επικοινωνίας με ανθρώπους από κάθε γωνιά του πλανήτη.
- Αναλυτική Σκέψη: Γρήγορη αξιολόγηση σύνθετων καταστάσεων και λήψη αποφάσεων.
- Εχεμύθεια και Διακριτικότητα: Η διαχείριση ευαίσθητων κρατικών πληροφοριών απαιτεί απόλυτη ακεραιότητα.
Πού μπορεί να εργαστεί ένας διπλωμάτης;
Αν και ο κύριος εργοδότης είναι το Υπουργείο Εξωτερικών, οι διπλωμάτες και οι ειδικοί στις διεθνείς σχέσεις μπορούν να απασχοληθούν σε:
- Πρεσβείες και Προξενεία σε όλο τον κόσμο
- Διεθνείς Οργανισμούς (Ηνωμένα Έθνη, ΝΑΤΟ, ΟΑΣΕ)
- Όργανα της Ευρωπαϊκής Ένωσης (Ευρωπαϊκή Επιτροπή, Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο)
- Διεθνείς Μη Κυβερνητικές Οργανώσεις (ΜΚΟ) με αντικείμενο τα ανθρώπινα δικαιώματα ή την ανθρωπιστική βοήθεια
- Μεγάλες πολυεθνικές εταιρείες ως σύμβουλοι γεωπολιτικού κινδύνου
Ποιος είναι ο μισθός ενός διπλωμάτη στην Ελλάδα;
Οι απολαβές ενός διπλωμάτη καθορίζονται από το ειδικό μισθολόγιο του Δημοσίου, αλλά παρουσιάζουν μεγάλες διακυμάνσεις λόγω των επιδομάτων υπηρεσίας εκτός χώρας.
- Στην Ελλάδα (Υπουργείο Εξωτερικών): Ο εισαγωγικός μισθός ενός Ακολούθου Πρεσβείας κυμαίνεται περίπου στα 1.200€ – 1.400€ καθαρά. Με την πάροδο των ετών και την άνοδο των βαθμών (Γραμματέας, Σύμβουλος, Πρέσβης), ο βασικός μισθός αυξάνεται, φτάνοντας τα 2.500€ – 3.000€+.
- Στο Εξωτερικό: Όταν ο διπλωμάτης μετατίθεται σε αρχή του εξωτερικού, λαμβάνει το Επίδομα Υπηρεσίας Αλλοδαπής (Ε.Υ.Α.). Το επίδομα αυτό διαφέρει ανάλογα με το κόστος ζωής της χώρας και την επικινδυνότητα του ποστου. Σε αυτές τις περιπτώσεις, οι συνολικές μηνιαίες απολαβές μπορούν να κυμανθούν από 4.500€ έως και πάνω από 8.000€ για τους ανώτερους βαθμούς.
Οι παραπάνω απολαβές, αν και ελκυστικές, αντικατοπτρίζουν το υψηλό επίπεδο ευθύνης και την εξειδίκευση που απαιτεί το επάγγελμα. Για να φτάσει κανείς σε αυτούς τους βαθμούς και να ανταπεξέλθει στις προκλήσεις της Διπλωματικής Ακαδημίας, η ποιοτική ακαδημαϊκή προετοιμασία είναι το πρώτο και σημαντικότερο βήμα.
Η Σχολή Νομικών & Πολιτικών Επιστημών του Mediterranean College προσφέρει το εξειδικευμένο προπτυχιακό πρόγραμμα BA (Hons) International Relations and Politics, το οποίο εφοδιάζει τον σπουδαστή με όλες τις απαραίτητες θεωρητικές και πρακτικές γνώσεις για τη δημιουργία της καριέρας που ονειρεύεται!
